Sportvliegtuigen

PH-BEE PZL-110 Koliber 150

PH-BEE PZL-110 Koliber 150 (Lelystad, 1993)

Lelystad Airport, 1993 – De PH-BEE was een voor ons land zeldzaam type. Het is namelijk niet een Socata Rallye zoals wellicht een aantal van jullie denkt. Het is een in Polen gebouwde licentieversie daarvan. Bij de PZL-Okecie fabriek in Warschau is de productie dit model voortgezet nadat de Franse bouwer Morane-Saulnier en later Socata ermee gestopt was.
Er werden drie Franse Socata Rallye 110ST’s naar Polen gebracht als voorbeeld. Op 18 april 1978 vloog de eerste Poolse Rallye die de PZL-110 Koliber (kolibrie) werd genoemd. Nadat in december 1984 de laatste van de 3.217 Franse Rallye’s was gebouwd bleef alleen de Poolse lijn nog open. De bouw verliep wel langzaam. Tot 2002 in totaal 88 toestellen geproduceerd.
De PH-BEE (c/n 03900039, bouwjaar 1991) is voorzien van een 150 pk (110 kW) sterke Lycoming O-320 motor. Dat maakt de typeaanduiding PZL-110 Koliber 150. Dit type motor in deze versie van de Koliber was vooral bedoeld om het toestel makkelijker op de Westerse markten (inclusief de Verenigde Staten) aan de man te kunnen brengen.
Op 5 februari 1991 kwam de PH-BEE in dienst bij Luchtvaartbedrijf Ben-Air op Vliegveld Hilversum. Toch werd het geen succes met dit toestel in de vloot want al een mand later, op 5 maart 1991 verliep het Bewijs van Luchtwaardigheid van het toestel, gevolgd door de uitschrijving van de PH-BEE per 25 april 1991.

PH-BEE PZL-110 Koliber 150 (Lelystad, 1991)
Ben-Air
Het luchtvaartbedrijf Ben-Air werd op 12 juli 1982 gestart door Ben Meelhuysen. Hij nam de grote hangaar op Vliegveld Hilversum over van Aviation Française. Door Aviation Française werden diverse Socata Rallyes geïmporteerd. Deze werden tevens gebruikt voor vliegonderricht.
In de begintijd van Ben-Air zijn een aantal andere toestellen aan de vloot toegevoegd. Die werden ingeschreven met een ‘PH-BE..’ kenmerk. We zagen indertijd naast de PH-BEE ook ook de PH-BEA, PH-BEC en PH-BEG langskomen. Het bedrijf Ben-Air bestaat overigens nog steeds. Men handelt nu onder de naam ‘Vliegschool Hilversum’. Alle PH-BE.. geregistreerde toestellen hebben in de loop der tijd een ander baasje gekregen.

Even leek het erop dat de PH-BEE naar Zweden zou verhuizen als SE-LAD. Dat ging echter niet door en opmerkelijk genoeg werd de PH-BEE opnieuw ingeschreven per 12 juni 1991 op naam J.A. van Toorn uit Dronten. In 1992 heeft ook nog van april tot en met juli een tweede Koliber op naam van deze eigenaar gestaan, de PH-BIJ.
In die tijd vloog de PH-BEE op Lelystad Airport en had het op een gegeven moment ‘Vliegschool Driessen’ op de romp staan. Dit was het bedrijf van Eddy Driessen die nu actief is met het bedrijf ‘Zelf Vliegen’ op Lelystad Airport.

PH-BEE PZL-110 Koliber 150 met ‘Vliegschool Driessen’ (Foto: David Booster – Lelystad, 24 juli 1992)

Toch heeft ook de tweede keer de PH-BEE niet lang ingeschreven gestaan. Op 7 juli 1993 vertrok het toestel naar België. Daar werd het de OO-KAJ. De Koliber heeft jarenlang gevlogen voor de Aero Club Brugge. Sinds 12 augustus 2015 staat de OO-KAJ op naam van W. Holemans en vliegt het toestel nog regelmatig vanaf Ursel.

OO-KAJ PZL-110 Koliber 150 (Schaffen-Diest, 13 augustus 1994)

De gegevens over de historie van de PH-BEE zijn mede tot stand gekomen door raadpleging van de website van Herman Dekker (www.hdekker.info). Tevens dank aan Jan Mangelschots, David Booster  en Henk Wadman voor hun bijdrage.

Geef een reactie