Bücker Museum Teufen, Deel 1: Het museum

Overzicht Bücker museum

Teufen, 22 oktober 2021 – Het meest recent geopende luchtvaartmuseum in Zwitserland bevindt zich in Teufen, niet ver van Sankt Gallen. Daar werd op 2 en 3 juli 2021 het Bücker Museum van Albert en Elisabeth Zeller geopend. Rond de kerstdagen een “vierluik” over deze bijzondere collectie.

In een vierdelige serie laten we het museum zien. Als eerste vertellen we iets over de oorsprong van het museum en hoe het is opgebouwd en ingericht. Daarna zullen we in deel 2 de aanwezige Bücker Bü 131 Jungmann toestellen bekijken. Deel 3 gaat over de Bücker Bü 133C Jungmeisters van het museum en tenslotte zullen we in deel 4 de overige toestellen in de collectie behandelen.

Bücker Museum Teufen

Opening

De opening werd opgeluisterd door een optreden van het PC-7 Team van de Zwitserse luchtmacht. Een hele eer, maar niet helemaal verwonderlijk omdat een aantal “oude rotten” bij de luchtmacht nog hebben leren vliegen op de Bücker Jungmann.

PC-7 Team – Swiss Air Force (Archieffoto)

Het Bücker-virus besmette Albert Zeller al op zesjarige leeftijd. Toen was hij bezig met het bouwen van modelvliegtuigen. Toen hij zestien was kreeg hij de kans om zijn eerst Jungmann te kopen. Dat betrof een toestel van de Zwitserse luchtmacht die afgestoten werd. Voor CHF 2.000 kon hij het toestel kopen. Zelf had hij CHF 500 en hij vroeg zijn vader om hem de overige CHF 1.500 te lenen. Toen zijn vader vroeg of dat niet wat veel voor een modelvliegtuig was moest hij bekennen dat het om een écht vliegtuig ging. Zijn pa vond het allemaal geen goed idee en zodoende ging de deal niet door.

Carl Clemens Bücker, de ontwerper van de Jungmann en Jungmeister

Later heeft Albert Zeller uit het faillissement van een Engels museum zijn eerste Bücker Jungmann (HB-UUP) weten te bemachtigen. Dat werd het begin van een imposante collectie. De grootste collectie Bücker vliegtuigen ter wereld naar ons idee.

RC Tritec

Het museum is ondergebracht in een prachtige hal die speciaal voor dit doel is gebouwd. Het pand staat naast het bedrijf van Albert Zeller, RC Tritec AG. Dit bedrijf is gespecialiseerd in fluorescerende materialen. Zo’n beetje alle bekende Zwitserse horlogemerken gebruiken op hun wijzers en wijzerplaten fluorescerende materiaal van RC Tritec. Het familiebedrijf bestaat al sinds 1934 en inmiddels is de vierde generatie in de zaak werkzaam.

Toren Rangsdorf

Aan het museum is aan de rechterzijde nog een rond gedeelte gebouwd. Dit is gemaakt in de geest van de verkeerstoren van Rangsdorf, het vliegveld bij Berlijn waar de (inmiddels vervallen) hangaars van de Bückerfabriek staan.

Bücker Museum Teufen met rechts het deel dat op de verkeerstoren van Rangsdorf lijkt
Zo staat de vervallen hangaar met toren er tegenwoordig bij in Rangsdorf (Foto: Albert Zeller)

Bij het Bücker Museum is een goed geoutilleerde werkplaats ingericht. Hier is men in staat om vrijwel alle werkzaamheden uit te voeren die nodig zijn om de Bücker tweedekkers luchtwaardig te maken en te houden.

Propellers Bücker Jungmann in de werkplaats van het museum

In de werkplaats zijn bijvoorbeeld diverse sets vleugels te vinden. Sommige zijn nog niet gespoten, andere zijn voorzien van de bekende gele kleur die de Zwitserse Bückers eigen is. Die gele verf kan men hier in een mengatelier exact op de gewenste kleur brengen.

Vleugels Bücker Jungmann kant en klaar voor gebruik

Albert Zeller is de afgelopen jaren in staat geweest om veel van de voorraad van de Zwitserse luchtmacht te bemachtigen. Zodoende is er een geweldige hoeveelheid aan materiaal om de toestellen in bedrijf te houden. Ook zijn er originele en ingenieus ingerichte gereedschapskisten van de Zwitserse luchtmacht overgenomen met daarin het materiaal voor het motoronderhoud.

Albert Zeller demonstreert de onderhoudskisten Hirthmotoren Bücker Bü 131B Jungmann

Met een goed uitgeruste werkplaats alleen kom je er niet. Er zijn ook vaklieden nodig die het werk kunnen uitvoeren. Ook daar is in voorzien bij het Bücker Museum. Er is een Duitse specialist werkzaam op het gebied van de Bücker toestellen.

Vleugels Bücker Jungmann in de werkplaats

Origineel gerestaureerd

Bij het restaureren van de toestellen worden geen concessies gedaan. Alles wordt zo origineel mogelijk hersteld. Zo wordt er geen synthetisch Ceconite 101 gebruikt voor de bespanning van de romp en vleugels, maar juist het originele vliegtuiglinnen. Dit absorbeert vocht beter waardoor het oppervlak om te kunnen verdampen groter is. Ook ademt deze stof beter dan zijn kunststof variant.

Ambachtelijk stikwerk met oorspronkelijk vliegtuiglinnen

Bij het aanbrengen van bindingen worden geen moderne methodes gehanteerd zoals het toepassen van tie-wraps. Ook hier de oude methode door het omwinden met touw.

Bindingen met touw, zoals het vroeger ook gedaan werd

Het museum beschikt over de oorspronkelijke bouwtekeningen die door Dornier Werke Altenrhein AG bij de licentieproductie van de Zwitserse Bückers werden gebruikt. Deze zijn op microfiche bewaard gebleven. Helaas niet meer op papier, die zijn vernietigd omdat ze als niet meer functioneel werden gezien toen alles op microfiche was gezet…

Bouwtekeningen Bücker Jungmann

Om te weten welke onderdelen er toegepast worden heeft Albert Zeller diverse originele onderdelencatalogi van Bücker. Deze liggen in één van de vitrine van het museum tentoongesteld.

Onderdelenboeken

Geen vliegveld

Het Bücker Museum Teufen is niet gelegen op een vliegveld. Dat is best bijzonder te noemen bij een collectie met grotendeels luchtwaardige toestellen of toestellen die gerestaureerd worden om weer te kunnen vliegen. Als men met de luchtwaardige Bückers uit het museum wil gaan vliegen, moeten ze eerst uit elkaar gehaald worden en daarna gereed gemaakt worden voor transport. Dat is een klusje van ongeveer vier uur. Vervolgens brengt men het toestel in de meeste gevallen naar Flugplatz Sitterdorf (LSZV), ongeveer twintig minuten rijden vanaf Teufen. Daar moet het toestel weer opgebouwd worden. Dat duurt langer, met name omdat de spandraden bij de vleugels op spanning gebracht moeten worden en omdat er tussendoor checks uitgevoerd moeten worden. Pas als dit gedaan is kan het luchtruim worden gekozen. Momenteel staan een paar toestellen op Sitterdorf. Welke dat zijn is in de lijst onderaan dit artikel te zien.

Bouwtekeningen Bücker Jungmann

Eerste internationale bezoek

Het museum is momenteel alleen nog op afspraak te bezichtigen. Toen wij er in oktober waren, bleken we pas gasten nummer drie en vier te zijn. En we waren de eerste internationale bezoekers van het museum!

Albert Zeller neemt voor ons alle tijd om uitleg bij de toestellen te geven

In totaal staan het in het museum momenteel vijftien vliegtuigen. In de volgende delen zullen we deze de revue laten passeren

Lijst toestellen

Bücker Museum Teufen
Registratie Type C/N Bouwjaar Bijzonderheden
HB-MKH Bücker Bü 133C Jungmeister 40 1940 ex U-93
HB-MKN Bücker Bü 133C Jungmeister 23 1940 ex U-76
HB-MKO Bücker Bü 133C Jungmeister 1 1937 ex 54 / U-54, eerste Jungmeister van Dornier, frame van Bücker Rangsdorf
(HB-MKZ) Bücker Bü 133C Jungmeister 9 1937 ex U-62, nog in oorspronkelijke uitvoering
(HB-RAE) Dewoitine D-26 320 1933 ex 288
HB-UBK Klemm KL-35D 1918 1940 in restauratie
HB-USA Hägglund & Söner (Bücker) Bü 181 B-1 Bestmann 25039 1945 als “A-256”
HB-USB Bücker Bü 131B Jungmann 74 1939 ex D-ECNF, HB-USB, A-61
HB-USM Bücker Bü 131B Jungmann 95 1943 ex N131JC, HB-USM, A-83, in restauratie, frame nr. is 96!
HB-UUN Bücker Bü 131B Jungmann 41 1939 ex A-30, gevlogen door Elisabeth Zeller
HB-UUR Bücker Bü 131B Jungmann 73 1939 ex A-73
HB-UUW Bücker Bü 131B Jungmann 11 1937 ex A-4
HB-UVE Bücker Bü 131B Jungmann 69 1939 ex A-56
(HB-UVZ) Bücker Bü 131B Jungmann 44 1939 ex A-32, nog in oorspronkelijke uitvoering
U-60 Bücker Bü 133C Jungmeister 7 1937
Locatie Flugplatz Sitterdorf
HB-MKM Bücker Bü 133C Jungmeister 36 1940 “Antares”
HB-OGZ Piper L-4J Grasshopper 12648 1944 ex 44-80352 (USAAF)
HB-UUP Bücker Bü 131B Jungmann 59 1939 ex G-BHGZ, HB-UUP, A-47

Overige delen

Bekijk hier de andere delen uit de serie over het Bücker Museum Teufen:

4 gedachten over “Bücker Museum Teufen, Deel 1: Het museum

  1. Wat een geweldig initiatief. Zo zie je maar wat een eenling (met een beetje hulp van vrienden) allemaal tot stand kan brengen.
    En Berend-Jan bedankt dat je het een tweedekker noemt en niet dat eeuwige ‘dubbeldekker’. Die rijden als bus in London. Een fotogeniek 2022 toegewenst!

Geef een reactie